Kamerbrief over de Betuweroute

Den Haag – Op 3 september 2007 heeft Minister Eurlings van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat een brief gezonden aan de Tweede Kamer met daarin antwoorden op vragen over de Betuweroute.

Hieronder leest u de volledig brief br.6538 Kamervragen over de Betuweroute. Kamerstuk | 2007-09-03.

Geachte Voorzitter,

Hiermee beantwoord ik de vragen over de Betuweroute, gesteld door de leden Roemer en Jansen ingezonden 2 augustus 2007 (vraagnummer 2060722370), de aanvullende vraag gesteld door het lid De Krom, ingezonden 2 augustus 2007 (vraagnummer 2060722380) en de aanvullende vragen gesteld door de leden Vendrik en Duyvendak ingezonden 3 augustus 2007 (vraagnummer 2060722510).

Antwoorden op de vragen gesteld door de leden Roemer en Jansen (vraagnummer 2060722370).

  • 1. Wat is uw mening over het weinige gebruik van de Betuweroute sinds de opening?(1) Hoe vaak is gebruik van deze spoorlijn gemaakt?

    1. Zoals bekend is de exploitatie van de Betuweroute begonnen met een ingroei-jaar voor alle partijen die bij de Betuweroute zijn betrokken. In de brief van 13 februari (Kamerstuk 2006-2007, 22589, nr. 284, Tweede Kamer) heeft mijn ambtsvoorganger uw Kamer al geïnformeerd over het gebruik van de Betuweroute en de geleidelijke instroom van ETCS locomotieven in het ingroei-jaar. Sinds de opening van de Betuweroute hebben daarover (in de periode tot 13 augustus 2007) 23 commerciële treinen gereden. Daarnaast heeft een tiental werktreinen en testtreinen over de Betuweroute gereden.

    1) de Volkskrant, 1 augustus 2007

  • 2. Hoeveel inkomsten waren er begroot voor het gebruik van deze lijn en hoeveel inkomsten zijn er feitelijk gerealiseerd sinds 15 juni 2007? Hoe ontwikkelt zich dit de rest van het jaar?

    2. In de eerdergenoemde brief van 13 februari 2007 is de Kamer geïnformeerd over de afspraken tussen de Staat en de aandeelhouders van Keyrail over de exploitatie en bijbehorende prestatieafspraken. Zoals daarin aangegeven zal Keyrail met een jaarverslag aan de Staat nader inzicht bieden in de geleverde (financiële) prestaties.

  • 3. Is het waar dat de Betuweroute ernstig hinder ondervindt van werkzaamheden in Duitsland? Zo ja, waarom is met de openstelling van de Betuweroute hier geen rekening mee gehouden?

    3. In opdracht van de Duitse spoorbeheerder DB Netz hebben in de periode van 30 juni tot en met 29 juli 2007 tussen Emmerich en Oberhausen werkzaamheden plaatsgevonden ten behoeve van spoorvernieuwing. Gedurende deze periode is het goederenvervoer ongehinderd via de grensovergang bij Venlo afgewikkeld. De testritten op de Betuweroute konden gewoon voortgang vinden. Onderhoudswerkzaamheden behoren tot de normale bedrijfsvoering van netwerkbeheerders die periodiek terugkeren; dat kon dus geen reden zijn om er de openstelling van de Betuweroute op aan te passen.

  • 4. Is bij de besprekingen van de intentieovereenkomst tussen Duitsland en Nederland over de infrastructurele uitbreiding tot Oberhausen op 22 januari 2007 ook gesproken over deze Duitse werkzaamheden?(2) Zo neen, wat is uw mening hierover? Zo ja, hoe heeft u dit aan de Kamer medegedeeld? Kunt u uw antwoord toelichten?

    4. Nee, in het overleg over structurele uitbreiding is niet gesproken over operationele aspecten zoals onderhoudswerk. Informatie-uitwisseling over onderhoudswerkzaamheden aan het spoor betreft uitsluitend operationele aspecten van het spoorgebruik, en die informatie-uitwisseling blijft derhalve beperkt tot de spoorinfrabeheerders, die op basis daarvan zonodig het spoorgebruik aanpassen en de spoorgebruikers informeren. Die taakverdeling is naar mijn mening juist.

    (2) Brief van de minister van Verkeer en Waterstaat op 13 februari 2007, 22 589, nr. 284

  • 5. Is het waar dat er nog veel werkzaamheden moeten worden verricht aan de Duitse kant van de lijn die er toe zullen leiden dat er minder gebruik van de Betuweroute gemaakt zal worden? Wanneer zullen werkzaamheden worden verricht en welke overlast zal dit voor de Betuweroute opleveren?

    5. In 2007 zijn er verder geen grootschalige buitendienststellingen van de spoorlijn tussen Emmerich en Oberhausen meer voorzien. Er zijn wel reguliere periodieke buitendienststellingen gepland in 2007 en in 2008. Keyrail en DB Netz stemmen de afwikkeling van het verkeer gedurende deze buitendienststellingen vooraf af. Waar nodig maken zij afspraken met ProRail om tijdelijk gebruik te kunnen maken van andere routes. Dit is regulier werk van netwerkbeheerders.

  • 6. Wanneer hebben de vervoerders voldoende materieel om de Betuweroute optimaal te gebruiken en wanneer zou het vervoer met gevaarlijke stoffen over de Betuweroute kunnen plaatsvinden?

    6. De vervoerders ACTS en Rail4Chem beschikken al over locomotieven die over de Betuweroute kunnen rijden. Zoals de Kamer al eerder is bericht zullen in de loop van de komende maanden meer geschikte locomotieven beschikbaar komen; het tempo waarin dat geschiedt hangt af van de leveranciers van de ombouwvoorzieningen. Bij voortgangsrapportage 22 zal ik u daarover nader informeren. Het vervoer van gevaarlijke stoffen over de Betuweroute kan onbelemmerd plaatsvinden, met uitzondering van eventuele perioden met extreme droogte of aanhoudende kou (conform het bestuursakkoord met de Betuweroute dat mijn ambtsvoorganger u op 15 december 2006 toezond (Kamerstuk 2006-2007, 22026, nr. 258, Tweede Kamer, bijlage 2)). Deze beperking komt naar verwachting eind 2007 te vervallen. Zie ook het antwoord op vraag 2 van de leden Vendrik en Duyvendak, hierna. Echter, er is enige tijd "terughoudend beleid gevoerd" in verband met enig achterstallig baggerwerk van enkele sloten, maar dat is sinds 9 augustus jl. vervallen. Sinds 9 augustus is er daarom geen enkele belemmering om over de Betuweroute te rijden, ongeacht de lading.

  • 7. Welke maatregelen gaat u nemen om ervoor te zorgen dat de Betuweroute zo snel mogelijk optimaal gebruikt gaat worden? Kunt u hierbij ook een realistische tijdsplanning geven?

    7. In de eerdergenoemde brief van 13 februari 2007 aan de Kamer is uitgebreid aangegeven wat allemaal gedaan wordt om ervoor te zorgen dat de Betuweroute zo snel mogelijk optimaal gebruikt gaat worden. Nu, nog geen twee maanden na de start van het “ingroei-jaar”, is er geen reden om aan andere maatregelen te denken. Zie voorts mijn antwoord op vraag 3 van de leden Vendrik en Duyvendak, verderop in deze brief.

Antwoord op de aanvullende vraag gesteld door het lid De Krom (vraagnummer 2060722380).

  • 1. Is het waar dat het benodigde brandweerrapport pas in september 2007 verschijnt? Bestaan er nog andere problemen met betrekking tot de veiligheid? Zo ja, welke en wat zijn hiervan de gevolgen?(3)

    1. Zie mijn hiernavolgende antwoorden op de vragen van de leden Vendrik en Duyvendak.

    (3) de Volkskrant, 1 augustus 2007

Antwoorden op de aanvullende vragen gesteld door de leden Vendrik en Duyvendak (vraagnummer 2060722510).

  • 1. Klopt het dat er problemen zijn met de veiligheid? Zo ja, hoe rijmt u dit met uw beantwoording op 19 juni jl. van de vragen van het lid Duyvendak?(4)

    1. Nee, dat klopt niet. Conform afspraak werkt ProRail aan de uitvoering van de bestuursovereenkomst van 15 december 2006 waarin afspraken zijn gemaakt over de publieke veiligheid. Mijn antwoorden op de genoemde vragen van de heer Duyvendak zijn dan ook nog steeds geldig.

    (4)In Vergaderjaar 2006-2007, Aanhangsel van de Handelingen nr. 1902 schreef u immers op de vraag ‘Is het gezien de veiligheidsrisico’s nog wel verantwoord dat de Betuwelijn op zaterdag 16 juni 2007 wordt geopend ?’ als antwoord dat ‘De Betuweroute is de veiligste spoorlijn van Nederland’

  • 2. Ontbreekt er nog altijd een brandweerrapport? Is tot deze tijd het vervoer van gevaarlijke stoffen niet toegestaan op de Betuwelijn? Zo ja, hoe rijmt u dit met uw beantwoording op 19 juni jl. van de vragen van het lid Duyvendak?(5)

    2. Het Nederlands Instituut voor Fysieke Veiligheid werkt samen met TNO inderdaad nog aan een rapportage over brandweeroptreden bij spoorinfrastructuur met geluidschermen. De eventuele hinder van geluidsschermen is niet specifiek voor de Betuweroute en heeft geen relatie met het al dan niet toestaan van vervoer van gevaarlijke stoffen over de Betuweroute. Zoals ook is vastgelegd in de bestuursovereenkomst met de burgemeesters van de Betuweroute-gemeenten van 15 december 2006 (overweging nr. 13 in Kamerstuk 2006-2007, 22026, nr. 258, Tweede Kamer, bijlage 2) vormt dat nog lopende onderzoek ook naar de mening van de burgemeesters van de Betuweroute-gemeenten geen beletsel voor het in gebruik nemen van de Betuweroute.

    Het vervoer van gevaarlijke stoffen over de Betuweroute is toegestaan, met uitzondering van eventuele periodes met extreme weersomstandigheden (zie de eerdergenoemde bestuursovereenkomst, art.3, lid 1). Deze beperking is nog niet in werking hoeven treden omdat er sinds ingebruikneming van de Betuweroute nog geen extreme weersomstandigheden zijn geweest. Die beperking komt definitief te vervallen wanneer een afgesproken pakket maatregelen is gerealiseerd (zie de eerdergenoemde bestuursovereenkomst, art.3, lid 6 t/m 8); naar huidige verwachting zal dat eind 2007 het geval zijn.

    (5) In Vergaderjaar 2006-2007, Aanhangsel van de Handelingen nr. 1902 gaf u immers aan dat het lopende onderzoek geen belemmering vormde voor de opening van de Betuwelijn

  • 3. Wanneer kan de Betuwelijn definitief en zonder problemen in gebruik worden genomen? Zal bij deze echte ingebruikneming de Koningin opnieuw worden uitgenodigd?(6)

    3. Zoals eerder met de Tweede Kamer is gewisseld, is de Betuweroute op 16 juni 2007 in gebruik genomen met een ingroei-jaar. De in de vraag bedoelde “echte ingebruikneming” heeft op dat moment plaatsgevonden, want vanaf 16 juni 2007 is de Betuweroute voor commercieel gebruik beschikbaar gesteld. De “ingroei” op de Betuweroute betreft zowel de techniek als de exploitatie en het (commerciële) samenspel van de marktpartijen. De Betuweroute is voorzien van moderne technieken waarmee in de praktijk ervaring wordt opgedaan in combinatie met diverse typen locomotieven met ETCS-apparatuur van verschillende leveranciers (Alstom, Bombardier en Siemens). Een complexe situatie die hoge eisen stelt aan de betrouwbaarheid van de techniek, in het bijzonder de goede samenwerking tussen de baangebonden en de locomotiefgebonden systemen. Daarom wordt er niet alleen commercieel gereden maar worden er ook nog werkzaamheden uitgevoerd; tevens vinden er nog trein-baan integratietesten plaats. De locomotieven die zijn omgebouwd door Alstom worden momenteel al in de praktijk gebruikt. De door Bombardier omgebouwde locomotieven doorlopen momenteel de trein-baan integratietesten. Wanneer de eerste locomotieven die zijn omgebouwd door Siemens beschikbaar komen, zullen ook deze locomotieven gaan deelnemen aan de trein-baan integratietesten. Tijdens de trein-baan integratietesten zijn de aansluitbogen tussen de Betuweroute en het gemengde net nog niet operationeel, om de complexiteit te beperken. Zodra al deze testen succesvol zijn afgerond, en ook de aansluitbogen operationeel zijn, zal het A-15-tracé van de Betuweroute zonder verdere beperkingen gebruikt kunnen worden. Voor het Havenspoorlijn-gedeelte van de Betuweroute geldt momenteel geen enkele beperking, maar zoals bekend komt daar nog een tijdelijke beperking in de periode dat de Havenspoorlijn wordt omgeschakeld naar ETCS-beveiliging en 25kV-tractievoeding. Momenteel wordt onderzocht hoe dat kan worden uitgevoerd met zo min mogelijk gevolgen voor het vervoer over het spoor.

    Kortheidshalve verwijs ik u voor meer informatie over het ingroei-jaar naar de eerdergenoemde brief van mijn ambtsvoorganger van 13 februari 2007 (Kamerstuk 2006-2007, 22589, nr. 284, Tweede Kamer).

    (6) Op 16 juni 2007 werd immers de Betuwelijn al door de koningin definitief in gebruik gesteld.

>Hoogachtend,

DE MINISTER VAN VERKEER EN WATERSTAAT, Camiel Eurlings