Boodschappen doen zonder files: het kan!

Onderzoek naar filevrij winkelen kondigt resultaten aan

De spitsuren op onze Vlaamsewegen zijn stilaan gemeengoed, vooral in relatie tot het woon-werkverkeer. Waar we (nog) niet bij stilstaan, is dat er eenzelfde fenomeen bestaat bij bepaalde vrijetijdsactiviteiten, zoals bij winkelverplaatsingen. Hierdoor creëren we tijdelijke tekorten aan parkeerplaatsen en lange rijen aan de kassa’s. Binnen het project ShopMob voerde het VIM (Vlaams Instituut voor Mobiliteit) een onderzoek naar ons verplaatsingsgedrag bij het winkelen en hoe we mensen kunnen sensibiliseren om dit aan te passen. De resultaten zijn vanaf 28 oktober 2016 beschikbaar.

Het is een gekend fenomeen. Doordat we met zijn allen op hetzelfde moment én met de wagen gaan winkelen, ontstaan er tijdelijke tekorten aan parkeerplaatsen bij shoppingcentra en grootwarenhuizen. Op andere tijdstippen zijn de parkings dan weer nagenoeg leeg. Ook in de winkels ontstaan hierdoor drukke en minder drukke momenten. Daarom onderzocht het VIM, samen met een aantal projectpartners, hoe het winkelverkeer van de Vlamingen meer gespreid in de tijd en duurzamer kan worden. Dit aan de hand van studies, metingen, enkele proefprojecten én een brede sensibiliseringscampagne.

62% winkelt met de wagen
Uit een onderzoek gebaseerd op het Onderzoek Verplaatsingsgedrag (OVG), blijkt dat de gemiddelde woon-winkelafstand 5,7 km bedraagt. De meerderheid (62%) grijpt hiervoor naar de autosleutels. 18% neemt de fiets, 15% gaat te voet en 3% met de bus, tram of metro. De keuze van het vervoermiddel is sterk afhankelijk van de ligging van de winkel. Winkels die meer in het centrum liggen, tellen meer fietsende klanten (tot 1/3) dan een winkel aan een grote, drukke weg.

Dit blijkt ook uit de voertuigmetingen die plaatsvonden tijdens het project. Bij het Colruytfiliaal in Antwerpen-Zuid bijvoorbeeld, dat gelegen is in een zone 30, komt maar liefst 45% te voet of met de fiets. Het Dansaert Retail Park in Groot-Bijgaarden, dat zich vlakbij een snelweg bevindt, krijgt toch 10 tot 15% gebruikers van het openbaar vervoer over de vloer dankzij een nabijgelegen tramhalte.

Fietskarren en korting
Om de klanten te motiveren hun winkelgedrag meer te spreiden in de tijd én hun wagen thuis te laten, afficheerde Colruyt Group gedurende 5 maanden bij 5 warenhuizen op welke momenten het minder druk is in de winkel. Klanten van enkele Collect&Go afhaalpunten ontvingen een korting op de bestellingen die in de daluren opgehaald werden en 150 klanten kregen een fietstrolley ter beschikking om autoloos te winkelen.

Uit een bevraging van meer dan 400 klanten blijkt ondermeer dat als de klant op de hoogte is van de piek- en daluren, hij zich daar ook door laat leiden. 60% geeft aan dat hij op deze rustigere momenten effectief minder tijd nodig heeft om boodschappen te doen.

De tevredenheid over de fietstrolley is zeer groot: 80% kocht deze na afloop van het project over. Hoewel de meerderheid van de gebruikers voorheen al met de fiets kwam, neemt meer dan de helft van hen meer boodschappen mee en andere producten (vnl. grotere verpakkingen) met de fietstrolley. Slechts een minderheid komt minder vaak winkelen met de fietstrolley dan zonder.

De korting die aan de Collect&Go klanten werd aangeboden bij het afhalen van hun boodschappen in de daluren, heeft in +/- 40% van de gevallen geleid tot een verschuiving van het afhaalmoment.

Koen Valgaeren, algemeen directeur van het VIM: “Het project toont aan dat men mits goed overwogen acties en gerichte communicatie, de consument kan overtuigen van de voordelen om buiten de piekmomenten te winkelen of om de fiets of openbaar vervoer te gebruiken. Dit levert niet alleen geld- en/of tijdswinst op voor de consument, het levert ook heel wat voordelen voor de retailer: geen overbezetting van de parking, betere planning van winkelpersoneel, betere bereikbaarheid voor klanten die niet of niet altijd over een wagen beschikken om te gaan winkelen.”

Vic De Meester, Hoofd Milieudienst Colruyt Group: “Omdat we het mobiliteitslandschap sterk zien evolueren, namen wij graag deel aan dit project. Wij zijn ervan overtuigd dat het aantrekken van nog meer fietsklanten een grote meerwaarde kan zijn: ze wonen dichtbij en komen vaak winkelen. Bovendien zorgen ze voor minder en dus vlotter verkeer op onze parkings en daarbuiten. We zetten in op een goede mix van verplaatsingswijzen; op elke site proberen we betere voorzieningen en veilige (gescheiden) toegangen voor fietsers en voetgangers te realiseren.”

De volledige resultaten zijn beschikbaar bij het VIM

Het project ShopMob kwam mede tot stand dankzij de financiële ondersteuning van het Agentschap Innoveren en Ondernemen.

Projectpartners: Bond Beter Leefmilieu, Colruyt Group, Comeos, De Lijn, Fietsersbond, FLOW, Günter Andersen Manufaktur, IMOB, Minerva, Mitiska REIM, STIB/MIVB, TML.

Over het VIM
Het VIM is een competence center van Antwerp Management School dat mobiliteitsoplossingen realiseert die het verkeer van personen en goederen in Vlaanderen duurzamer maken. Innovatie en rendement staan hierbij centraal. Bedrijven, kennisinstellingen en overheden kunnen met hun projectideeën bij het VIM terecht voor expertise en contacten.

Auteur: Redactie Infrasite

Bron: Expertisecentrum Smart Mobility (voorheen Vlaams Instituut voor Mobiliteit (VIM)