Tennet: Leveringszekerheid vraagt om investeringen

TenneT op weg naar 2030

Arnhem – De verwachte toename van duurzame energie, de forse uitbreiding van het aantal productiecentrales aan de kust en de potentiële omslag van import naar exportland van elektriciteit betekenen dat het Nederlandse hoogspanningsnet de komende jaren flink moet worden aangepast. Dat blijkt uit het Kwaliteits- en Capaciteitsplan 2008-2014, dat onlangs met de Visie2030 is uitgebracht. Deze langetermijnvisie van TenneT geeft aan op basis van uiteenlopende scenario’s, zoals duurzaamheid, hoe het vaderlandse elektriciteitsnet zich moet ontwikkelen. Hieruit blijkt dat diverse nieuwe verbindingen in zowel binnen- als buitenland noodzakelijk zijn om op de lange termijn te kunnen voldoen aan de leveringszekerheid.

Kwaliteits- en Capaciteitsplan 2008-2014

Op grond van de Elektriciteitswet stelt TenneT iedere twee jaar een Kwaliteits- en Capaciteitsplan op. Hierin wordt de middellange termijnbehoefte aan transportcapaciteit en de mogelijke knelpunten op het landelijke transportnet beschreven. Het kernthema van het Kwaliteits- en Capaciteitsplan 2008-2014 is de enorme dynamiek in de plannen voor nieuwbouw van productievermogen. Tot de inwerkingtreding van de Elektriciteitswet 1998 was er sprake van een centraal gestuurde en geïntegreerde planning van hoogspanningsnet en centrales. Nu zijn elektriciteitsproducenten vrij om te bepalen waar en wanneer zij investeren.

Dit heeft de afgelopen jaren geleid tot een ware hausse aan initiatieven voor nieuwbouw van centrales. Bij doorgang van de helft of meer van alle nieuwbouwplannen wordt Nederland een land dat elektriciteit gaat exporteren. Volgens de internationale marktanalyse die TenneT heeft uitgevoerd is de kans dat deze situatie optreedt zeker geen 100 procent. Ook in omringende landen bestaan er meer initiatieven voor nieuwbouw van productievermogen dan er op basis van de groei van het elektriciteitsverbruik nodig zijn. Om echter op de meest extreme situaties te zijn voorbereid is in dit Kwaliteits- en Capaciteitsplan geen rekening gehouden met alle plannen in de omringende landen en zijn alle projecten voor nieuwbouw van centrales in Nederland, zoals bij TenneT bekend, meegenomen.

Uitbreiding hoogspanningsnet

Een groot aantal projecten voor netverzwaring is al in gang gezet. Op dit moment wordt er gewerkt aan de uitbreiding van het landelijke hoogspanningsnet in de Randstad. De volgende stap zijn uitbreidingen in Noord-Nederland en Zeeland en de aanleg van een vierde verbinding naar Duitsland. Hiervoor zijn de planologische procedures inmiddels opgestart. Daarnaast moet er ook op tal van plaatsen in Nederland worden gewerkt aan aanpassing van het hoogspanningsnet zodat de leveringscapaciteit van elektriciteit kan worden gewaarborgd.

Visie2030

Om goed in te spelen op de elektriciteitbehoeftes van de Nederlandse maatschappij in de toekomst, is tijdig een beeld nodig van mogelijke toekomstige ontwikkelingen en daarmee samenhangende knelpunten. Het ontwikkelen en realiseren van hoogspanningsverbindingen over grotere lengtes duren geregeld langer dan acht jaar. TenneT stelt daarom de Visie 2030 op die een analyse geeft van de lange termijnontwikkelingen. Hierdoor wordt het mogelijk vroegtijdig met planologische voorbereidingen voor nieuwe projecten te beginnen en kunnen tijdig keuzes over het toepassen van technologieën worden gemaakt. Ten grondslag aan de lange termijnvisie ligt het Kwaliteit- en Capaciteitsplan.

Ontwikkeling van het energielandschap

De meest uiteenlopende ontwikkelingen bepalen de vorm van het toekomstige energielandschap, zo blijkt uit een analyse in de Visie2030:

* elektriciteitsproducenten laten zich in de geliberaliseerde markt steeds meer leiden door de internationale afzetmarkt en het vestigingsklimaat;

* energiebesparend en meer inzet van duurzame energie staan hoog op de agenda. Dit zorgt voor nieuwe initiatieven en het toepassen van nieuwe technieken;

* ondanks forse energiebesparing neemt het gebruik van elektriciteit de komende decennia niet af. Dit komt door de economische groei, de groei van het aantal huishoudens en een toename van de informatisering en entertainmentbehoeftes.

Doordat ontwikkelingen elkaar ondersteunen of beconcurreren, is het niet eenvoudig om de behoefte aan transport van elektriciteit te voorspellen. Op basis hiervan zijn vier scenario’s ontwikkeld, waaruit blijkt dat:

De elektriciteitsbelasting in Nederland in 2030 vooral geconcentreerd blijft in het midden en westen van Nederland;

* Marktintegratie tot een sterke toename van de handel leidt. De groeiende internationale elektriciteitshandel leidt tot een toename van fluctuaties in transport over langere afstanden;

* Een toenemend aantal elektriciteitsgebruikers zelf (decentraal) elektriciteit opwekken;

* Op een beperkt aantal kustlocaties in ons land energieproducenten hun centrales vestigen of internationale verbindingen aan land komen.;

* Deze kustplaatsen ook de locaties van kabelverbindingen vormen naar windparken op zee.

Meer transport van elektriciteit noodzakelijk

Door genoemde ontwikkelingen ontstaat er op weg naar 2030, zelfs bij gelijke belastingvraag, behoefte aan meer transportcapaciteit. Het huidige stelsel van ‘elektriciteitssnelwegen’ is hiervoor ontoereikend en moet worden aangepast. TenneT heeft een netconcept voor 2030 ontwikkeld dat toepasbaar is op alle mogelijke scenario’s en geschikt is voor verdere toekomstige ontwikkelingen. De filosofie is om hierbij te werken vanuit één sterke 380 kV-ring in de nabijheid van de belasting in het midden en westen van Nederland en korte verbindingen van de productie naar de belasting of de 380 kV-ring.

Downloads

U kunt de volgende stukken downloaden via www.tennet.org

Kwaliteit-en capaciteitsplan 2008 (I) (pdf 4,91 Mb)

Kwaliteit-en capaciteitsplan 2008 (II) (pdf 3,07 Mb)

Visie2030 (pdf 2,06 Mb)

Auteur: Redactie Infrasite

Bron: TenneT bv