Foto: Ivo Ketelaar
Nieuwsbericht | Datum: 13-08-2017



Getijdenwerking houdt delta’s stabiel totdat de mens zich bemoeit

Bron: Deltares



Door de bevolkingsdruk vindt er steeds meer menselijke inmenging plaats in de natuurlijke processen in rivierdelta’s. Ondanks de wereldwijde bezorgdheid hierover nemen deze activiteiten in de grootste rivierdelta's ter wereld toe. De winning van natuurlijke hulpbronnen, het vasthouden van sediment door reservoirs en de stijging van de zeespiegel zijn stuk voor stuk aantastingen van delta’s.

Op basis van kennis gedestilleerd uit vele publicaties laat een team van onderzoekers van Wageningen University & Research, Deltares, de Universiteit Twente en de Technische Universiteit Delft de tegengestelde werking zien van de rol van getij in natuurlijke delta’s en in de door mensen beïnvloede delta’s.

Gestabiliseerd door getijden
Onder natuurlijke omstandigheden wordt een delta, althans op de schaal van het landschap, gestabiliseerd door de getijden. De processen waardoor oevererosie ontstaat, worden tegengegaan door de steeds wisselende getijdenstroming. Dat verklaart waarom onbeschermde waterwegen met getij slechts langzaam van plaats veranderen. De getijden worden verzwakt door pieken in de rivierwaterafvoer. Daardoor ontstaat er onder extreme omstandigheden ruimte voor de opslag van het extra water uit de rivier, zodat het overstromingsrisico bij hoge rivierafvoer minder groot is.

Steeds meer menselijke activiteiten
Bij sterkere getijden wordt de afvoer van rivierwater gelijkmatiger verdeeld over de verschillende aftakkingen in de delta, waardoor kleinere geulen minder snel dichtslibben. “Maar er komen steeds meer menselijke activiteiten in delta’s,” zegt professor Ton Hoitink van Wageningen University & Research. “Er worden stormvloedkeringen gebouwd, er wordt nieuw land gewonnen en er wordt op grote schaal zand gewonnen voor bouwmateriaal. Bij rivierdelta’s over de hele wereld blijkt dat de getijdenbeweging in door de mens beïnvloede delta’s een destabiliserende rol kan hebben.” In de Mekong-delta, die gevormd is onder invloed van het getij, heeft zandwinning recentelijk geleid tot substantiële erosie van de rivieroevers. In diverse riviertakken van de Rijn-Maasmonding treedt erosie op en zijn ontgrondingskuilen ontstaan. Deze erosie wordt grotendeels veroorzaakt door de veranderde getijbeweging na afsluiting van het Haringvliet met de Haringvlietdam. De catastrofale overstroming in de Ganges-Brahmaputra-delta door de cycloon Aila in november 2007 werd voorafgegaan door de erosie van de rivieroever aan de mond van de voormalige getijgeulen die werden geblokkeerd door de bedijking.

Behoefte aan nieuwe generatie deltamodellen
Er is nog weinig onderzoek gedaan naar de voorspelling van de verdere ontwikkeling van aangetaste rivierdelta’s. Met bestaande delta-modellen kan de uitbreiding van rivierdelta’s voorspeld worden. Daarbij gaat het in wezen om simulatie van het transport van sediment vanaf de bron in een stroomgebied tot de afzetplaats in de delta. De voorspelling van delta-erosie is minder gebruikelijk omdat deze wordt bemoeilijkt door processen zoals consolidatie, het mengen van zand en slib, en de invloed van moeilijk erodeerbare veen- en kleilagen. Hoitink: ‘Met het oog op de stijging van de zeespiegel, de afname van sedimentaanvoer en alle rechtstreeks door de mens veroorzaakte veranderingen in delta’s is er behoefte aan een nieuwe generatie delta-modellen waarin gebruik gemaakt wordt van kwantitatieve geologische gegevens over de weerstand tegen erosie.’ Ook co-auteur Wang van Deltares is voorstander van die nieuwe generatie modellen: ‘daarmee kunnen we dan beter rekening houden met de neveneffecten van noodzakelijke ingrepen in het deltasysteem om zo veilig te kunnen leven en werken in deze gebieden.’



Deel dit artikel:                   





Fotoreportage werkzaamheden Circuit Zandvoort
Nieuwsbericht
Verlaging maximumsnelheid doorgevoerd in maart 2020
Nieuwsbericht
Julianakanaal bij Haven Stein wordt breder en dieper
Nieuwsbericht
Alle kolken Prinses Beatrixsluis open, doorvaart op volle sterkte
Nieuwsbericht
Zuid-Holland na zandsuppletie beschermd tegen Noordzee
Nieuwsbericht
Meer openbare laadpalen vlakbij huis in Groningen
Nieuwsbericht
PFAS: vanaf vandaag meer ruimte voor bouwers en baggeraars
Nieuwsbericht
Bouwend Nederland: Aankondiging nieuw tijdelijk handelingskader PFAS goede eerste stap
Nieuwsbericht
FNV: Aanpassing PFAS-normering is tijdelijk, duurzame oplossingen nodig
Nieuwsbericht
Pon Mobility Services en Retail wint MaaS-pilot Rotterdam Den Haag en airport
Nieuwsbericht
VolkerWessels maakt Circuit Zandvoort klaar voor komst Formule 1
Nieuwsbericht
Veiligheidswinst rijhulpsystemen onvoldoende benut
Nieuwsbericht
Nieuwe directeur spoorbeheerder ProRail
Nieuwsbericht
Ministerie IenW en SHPV geven kwaliteit van parkeerdata extra impuls
Nieuwsbericht
Raad van State: Adviezen over stikstofwetgeving openbaar
Nieuwsbericht
Proef met doseren verkeer N322 in Zaltbommel bij file op A2
Nieuwsbericht
Sweco publiceert signaleringskaart PFAS locaties
Nieuwsbericht
Rijk en regio investeren in betere bereikbaarheid en duizenden nieuwe woningen
Nieuwsbericht
Onderzoek Rijk en regio naar Lelylijn
Nieuwsbericht
Besluit Haven Loven, extra geld voor Deltaprogramma Maas en MIRT-onderzoek Brainport-regio
Nieuwsbericht
Pilz verdedigt zich tegen een grote cyberaanval en ziet herstructurering als een kans
Nieuwsbericht
Rijk en provincies reserveren 103 miljoen euro voor aanpak A50 Eindhoven-Nijmegen
Nieuwsbericht
Invulling financieringsinstrumenten voor publiek-private samenwerking in KIC 2020-2023 vastgelegd
Nieuwsbericht


[Banners]


[Events]

[Rotating banners]