Artikel | Datum: 07-11-2008


De kredietcrisis: checklist voor de commissaris




Rotterdam - Dertig commissarissen en toezichthouders steken vrijdag 7 november 2008 op de Erasmus Universiteit de koppen bij elkaar om de gevaren en kansen die de kredietcrisis met zich meebrengt, te bespreken. De uitkomst van deze sessie is een checklist met vragen die elke commissaris aan het management moet stellen om zijn bedrijf of organisatie door de crisis heen te loodsen.

Na de grote financiële instellingen en beursgenoteerde bedrijven beginnen ook middelgrote bedrijven en non-profit organisaties steeds duidelijker de gevolgen van de kredietcrisis te voelen. Dit vraagt extra alertheid van de commissaris. Al sinds de schandalen bij bijvoorbeeld Enron en Ahold en de daarna ingevoerde code-Tabaksblat wordt een actievere houding van de commissaris gevraagd, zowel in zijn rol van controleur als zijn rol van adviseur. De commissarissen die in Rotterdam bijeenkomen zijn afkomstig uit allerlei bedrijfstakken. Hun doelstelling is echter eensgezind: Hoe kunnen we de gevolgen van de crisis die de komende tijd op ons afkomen het hoofd bieden?

Inzicht in toezicht
Het overleg vindt plaats op een terugkomdag van het 'Programma voor Commissarissen en Toezichthouders' van de Erasmus Universiteit. Directeur van de opleiding Hans Smit, die zelf kan bogen op twintig jaar ervaring als commissaris, vindt dat commissarissen, ondanks hun vaak lange staat van dienst, net als accountants of artsen hun kennisniveau op peil dienen te houden. Recente jurisprudentie leert dat commissarissen steeds vaker op hun verantwoordelijkheden worden aangesproken en dat zij dus ook steeds grotere risico's lopen. Een crisis zoals de huidige hebben de meeste commissarissen bovendien nog nooit meegemaakt. Het programma van de Erasmus voorziet volgens Smit in de wens naar verdere professionalisering van de beroepsgroep.

Checklist voor de commissaris bij (middel-) grote bedrijven, niet beursgenoteerd en grote nonprofitorganisaties.
Uitkomst van deze uitwisseling van ervaringen en ideeën is een checklist met vragen die een commissaris moet stellen om het bedrijf gezond te houden en om de ontstane kansen optimaal te benutten.

Strategie
  • Hoe kwetsbaar zijn de klanten, hierbij rekening houdend met het karakter van de klanten (industrie versus overheid)
  • Voor welke bedrijfsonderdelen zijn de negatieve gevolgen het grootst?
  • Is een heroriëntering op korte termijn noodzakelijk?
    • Afstoten van bedrijfsonderdelen?
    • Acquisitiemogelijkheden: is er een mogelijkheid om financieel minder solide concurrenten over te nemen bij de huidige lage prijzen?
    • Moeten we (tijdelijk) minder conjunctuur gevoelige producten / diensten gaan aanbieden dan die we nu aanbieden?
  • Zijn buitenlandse deelnemingen in de gevarenzone?


Financiën
  • Balans
    • Passief zijde balans
      • Is de solvabiliteit voldoende in deze tijd van kredietschaarste? Moet de schuld dalen en/of het EV verhoogd worden?
      • Wanneer moet het LVV geherfinancierd worden? Indien dit binnen 24 maanden dient te gebeuren: Zijn daarover al afspraken gemaakt met één of meerdere banken en worden die gehonoreerd?
    • Actief zijde balans
      • Kan het gebruikte werkkapitaal (snel) omlaag?
      • Dreigen er, vanwege de recessie, bij de volgende jaarafsluiting belangrijke impairment issues?
      • Treasury
        • Valutacrisis: zijn de schulden en bezittingen in $ en Yen valuta’s goed in balans?
        • Hoe worden de overtollige kasgelden belegd?
  • P&L
    • Inkomstenzijde
      • Hoe ziet het slecht weer scenario eruit? Is het voldoende inzichtelijk dat het bedrijf slecht weer kan opvangen.
      • Cashflow prognoses: gevolgen bij beduidend lagere omzetten?
      • Hoe kredietwaardig zijn onze afnemers in de huidige situatie?
    • Kostenzijde
      • Hoe stevig zijn onze key suppliers gefinancierd?
      • Hoe kwetsbaar is het pensioenfonds en kunnen daaruit bijzondere / additionele verplichtingen voortkomen?
      • Kunnen we contracten met leveranciers openbreken om van de recessie gebruik te maken?
      • Hoe kwetsbaar zijn onze verzekeraars, herverzekeraars en tussenpersonen?
      • Is het nodig om het investeringsprogramma zowel op de korte als lange termijn te temporiseren/heroverwegen?
      • Zijn er extra voorzieningen nodig?
  • Cultuur
    • Wordt er bewustzijn gecreëerd bij medewerkers over de ernst van de situatie?
    • Is een personeelsstop noodzakelijk; moet de inhuur van derden worden beperkt of de organisatie afgeslankt? Wat zijn hiervan de sociale consequenties?
    • Moeten de CAO-stijgingen worden afgeremd? Blijven jaarlijkse periodieken wel of geen automatisme?
    • Is heroverweging van de targets voor het variabel deel van de beloning van het management en de lagen eronder noodzakelijk?
    • Voldoet de interne en externe communicatie betreffende de ontwikkeling in inkomsten en de kosten per kosten unit?


Over het Programma voor Commissarissen en Toezichthouders van de Erasmus Universiteit
De algemene trend is naar een grotere betrokkenheid van de Raad van Commissarissen bij de strategie en het risicomanagement van ondernemingen. De tijd dat het lidmaatschap van een RvC een erebaantje was ligt ver achter ons; kandidaten doen er goed aan zich af te vragen of ze ‘fit for the job’ zijn en bereid zijn er flink wat tijd en energie in te steken. Het Programma voor Commissarissen en Toezichthouders van de Erasmus Universiteit Rotterdam is bestemd voor commissarissen van middelgrote bedrijven en toezichthouders van grote non-profit organisaties. Deelnemers worden geacht reeds enige ervaring als bestuurder en/of commissaris te hebben. Het programma combineert theoretische kennis met praktijkervaringen en biedt daarnaast ruimte tot uitwisseling van ervaring met de andere deelnemers.

Voor meer informatie over het Programma voor Commissarissen en Toezichthouders ga naar www.ESAA.nl



Deel dit artikel:                   





Interview met Fien Dekker bedenker van Rain(a)Way
Artikel
Dag van de Openbare Ruimte 2017
Event
Gemeente Tilburg en Dynniq lanceren fietsers-app voor langer groen licht
Nieuwsbericht
Renovatie van sluis Amerongen uitgesteld
Nieuwsbericht
Dag van de Openbare Ruimte 2017: Achtduizend openbare ruimte professionals in de Jaarbeurs
Weblogposting
Deltaprogramma 2018, Maatregelen om gevolgen van extreem weer te beperken
Nieuwsbericht
Meer mobiliteit in een duurzamer Nederland
Nieuwsbericht
Prinsjesdag 2017: Wonen en Rijksdienst
Nieuwsbericht
N3 wordt robuust en energieneutraal
Nieuwsbericht
Zuid-Hollandse N211 wordt eerste CO2-negatieve weg
Nieuwsbericht
Innovativiteit ten top bij ‘Hack the Road’
Nieuwsbericht
Koninklijke BAM Groep winnaar Forest50 verkiezing
Nieuwsbericht
Geen spanning bij werken aan de bovenleiding
Nieuwsbericht
Grootste crisisoefening rivierdijken sinds hoogwater 1995
Nieuwsbericht
Interview met Hans Nouwens: Lichtmast lijkt ideaal opstelpunt technologie voor slimme stad
Artikel
Luminext: Kom naar de lezing 'Smart Lighting & Geluidsensoren'
Weblogposting
Nieuwe vervoerder op het spoor: Railexperts
Nieuwsbericht
Pilz organiseert uniek congres Master of Safety op 9 november 2017
Weblogposting
Prettig onder- en bovengronds samenwerken
Bezoek Andes op Dag van de Openbare Ruimte 2017
stand 4.4.38
Weblogposting
Krinkels: Gebiedscontracten Noord- en Zuid-Holland
Weblogposting
Andes: Succesvolle koppeling met zaaksysteem voor Utrecht
Weblogposting
Trots op onze nieuwste software Luminizer 5
Weblogposting
Gasunie treedt toe tot North Sea Wind Power Hub consortium
Nieuwsbericht








[Banners]